Εμφανίσθηκε για πρώτη φορά στην Τήνο στο πλαίσιο του Φεστιβάλ τού νησιού, εντυπωσίασε ή έστω ξάφνιασε με τη μουσική του και με τα «εργαλεία» του για την παρουσίασή της και θα ήθελε να επαναλάβει την επίσκεψη για να παίξει.

Ο λόγος για τον Νίκο Ξυνό, ένα μουσικό και συνθέτη που προτιμά την πολυσχιδή δραστηριότητα και το να αναμετράται με διαρκείς προκλήσεις από πολλούς χώρους Τέχνης, παρά να μένει εγκλωβισμένος στην κύρια ενασχόλησή του. Φωτογραφία, εικαστικό κόσμημα, ζωγραφική και τοιχογραφίες, λειτουργικές ιδιοκατασκευές  μουσικών οργάνων γεμίζουν τον χρόνο του και διευρύνουν τον καλλιτεχνικό ορίζοντά του.

Ο καλλιτέχνης μένει στο Ηράκλειο της Κρήτης. Στην Τήνο είχε ανοίξει προ εβδομάδων την έκθεση κολλάζ τής Τζωρτζίνας Αρμακόλα που, παρεμπιπτόντως, θα λειτουργεί μέχρι το τέλος τού μηνός στο παλιό σχολείο τού Αρνάδου, ενώ έπαιξε «χωρίς να το ξέρει, εμπρός από το σπίτι τού Καστοριάδη τον οποίο πάντα θαύμαζε πολύ», μια βραδυά με ντόπια παραμύθια στον Τριπόταμο.

Με αφορμή τις εμφανίσεις του στο νησί ο κ.Ξυνός μίλησε στη vista και είπε ότι ξεκίνησε στη φιλαρμονική παίζοντας τύμπανα και συνέχισε μαθαίνοντας κιθάρα μόνος του. Του προτάθηκε να παρακολουθήσει μαθήματα στη σχολή Καλών Τεχνών, με την προοπτική να εισαχθεί με τον νόμο τού 5% αλλά δεν έμεινε περισσότερο από δυο βδομάδες.

«Κατάλαβα ότι εκείνα που είχαν σημασία ήταν η ανάγκη μου για δημιουργικότητα και η δημιουργική Τέχνη για να εκφράσω αυτή την ανάγκη» είπε και τόνισε: «Η εμπλοκή με την τυπική εκπαιδευτική διαδικασία μου έδειξε ότι θα με οδηγούσε σε ένα φορμαλισμό που δεν θα τον άντεχα».

♠  Γιατί; Η διαδικασία αυτή θα σας «απαγόρευε» να αποτυπώσετε τη δική σας σκέψη, τα δικά σας αισθήματα με τον δικό σας τρόπο;

Κατ’ αρχάς αυτή η διαδικασία δεν μου δίδασκε να ανακαλύψω τον δικό μου τρόπο αλλά τον τρόπο άλλων. Ένα καθιερωμένο τρόπο – όχι τον δικό μου. Η δική μου ανάγκη ήταν διαφορετική και, επιπλέον, είχα ήδη ξεκινήσει. Όταν πήγα στο ωδείο ήδη έπαιζα κιθάρα. Έκανα ένα-δυο μήνες μαθήματα κιθάρας και μετά το γύρισα στα τύμπανα. Το έβρισκα τότε πιο δημιουργικό.

Η ανταπόκριση στην Τήνο ήταν νομίζω πολύ θετική. Αυτό που κάνω, για να γίνει σαφές, είναι ότι παίζω μόνος επί σκηνής και χρησιμοποιώ ένα πετάλι που λέγεται λούπερ. Το λούπερ με ηχογραφεί ζωντανά πάνω στη σκηνή και αυτό μου δίνει δυνατότητα να κάνω ταυτόχρονα ενορχήστρωση. Παίζω λίγο κιθάρα και ηχογραφώ. Μετά το μηχάνημα αναπαράγει τον ήχο. Μετά παίζω κρουστά. Ήδη ακούγεται η κιθάρα, ηχογραφούνται και τα κρουστά και ο ήχος γίνεται πιο σύνθετος. Συνεχίζω με άλλα όργανα και ούτω καθ’ εξής. Δημιουργώ δικές μου συνθέσεις…

♠  Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά των συνθέσεών σας;

Έχω συνθέσει ένα μεγάλο όγκο μουσικής. Χρησιμοποιώ χειροποίητη λαϊκή κιθάρα («ρεμπετοκίθαρο») και τεχνικές κλασσικής κιθάρας, παρ’ ότι δεν παρακολούθησα κλασσικό ωδείο και προσπαθώ να γράφω, να παίζω και να μένω μέσα στο κλίμα τής μουσικής. Σήμερα εκείνο που ζητείται κυρίως δεν είναι αυτό. Είναι ο εντυπωσιασμός. Το τζέρτζελο. Οι φαντασμαγορικές αλλαγές.

♠  Έχει ζήτηση αυτό που κάνετε, το σπάνιο για μας τους μη σχετικούς; Παίζετε σε μεγαλύτερα κοινά;

Ναι βέβαια. Παίζω δικές μου συνθέσεις…Και στο Ηράκλειο και αλλού. Πέρυσι το καλοκαίρι, σε συνεργασία με το Technopolis Park, άνοιξα τη συναυλία των Θανάση Παπακωνσταντίνου, Μαραβέγια, Gadjo Dilo. Και φέτος, μετά από τα νησιά σας, θα ανοίξω συναυλία τής Μόνικα, των Περίδη – Καλημέρη κ.ά.

♠  Στην Τήνο παίζατε κάποια περίεργα όργανα…

Είναι βασισμένα σε δικές μου εμπνεύσεις, σε σχέδια και σε δικές μου κατασκευές.

Παλαβόφωνο και κλεψίαμβος

♠  Τι σας εμπνέει για να φτιάξετε δικά σας όργανα;

Για παράδειγμα, ένα από τα όργανα που είχα στην Τήνο, το παλαβόφωνο…

♠Το ποιό;

Παλαβόφωνο. Έτσι το βάφτισα και το λέω.

♠  Αυτό που μοιάζει με ποντιακή λύρα;

Αυτό (φωτό αριστερά). Όταν άρχισα να παίζω το live, τη «ραδιοθεραπεία», είχα ανάγκη από ένα όργανο επιπλέον τής κιθάρας. Όταν παίζεις μόνος σου με το λούπερ δεν μπορείς να παίζει μόνο ένα όργανο. Δεν μπορεί να σε ακούσει για πολύ ο ακροατής σου.

♠  Και γιατί δεν διαλέγατε ένα τυπικό όργανο;

Ήθελα να έχω μια πηγή με διαφορετικό από τον συνήθη ήχο. Να κινείται σε διαφορετικές συχνότητες και να παίζεται με δοξάρι. Έτσι έφτιαξα το παλαβόφωνο το οποίο, επιπλέον, μου καλύπτει και την ανάγκη για κρουστά, για να ηχογραφώ στο λούπερ.

♠  Έχετε φτιάξει και άλλα όργανα;

Έχω φτιάξει μερικά. Και μια αρχαιοελληνική κιθάρα (φωτό δεξιά). Είναι σαν άρπα. Η τετράχορδη άρπα λεγόταν λύρα την αρχαία εποχή. Η άρπα που έφτιαξα έχει εννέα χορδές αλλά κανονικά είναι κιθάρα. Λεγόταν κλεψίαμβος. Τη χρησιμοποιούσαν στο αρχαίο δράμα για να συνοδεύουν την παρουσία τού «από μηχανής θεού», ο οποίος έφερνε την ανατροπή. Αυτό το μουσικό όργανο είχε συνδεθεί με την υπέρβαση και την υπερβατικότητα.

♠  Παρατηρώντας το ποιά και πόσα πράγματα κάνετε, κάποιος θα μπορούσε να πει ότι δεν έχουν σχέση μεταξύ τους. Εσείς τι λέτε;

Είναι πολλά και διαφορετικά αλλά τα συνδέει η δημιουργικότητα. Καθείς που είναι δημιουργικός δεν μπορεί να περιορισθεί σε κάτι που κάνει, δεν μπορεί να κάνει πάντα μόνο αυτό. Αλλοιώς γίνεται ένας εξειδικευμένος τεχνίτης…και εγκλωβίζεται σ’ αυτό που κάνει.

Έχω δουλέψει πολλά χρόνια ως επαγγελματίας φωτογράφος, έχω ασχοληθεί -επίσης πολλά χρόνια- με το εικαστικό κόσμημα, έχω κάνει και κάνω τοιχογραφίες…ζωγραφική εν γένει. Είναι εσωτερική η ανάγκη μου αλλ’ αυτό καμμιά φορά δημιουργεί πρόβλημα. Δεν μπορώ να περιορίσω τις φάσεις μου. Μπορεί να έχω μια σειρά από συναυλίες κι’ εγώ, λ.χ. να ζωγραφίζω ασταμάτητα. Αυτόν τον κανόνα βέβαια δεν τον συνιστώ στους άλλους ως «χρυσό κανόνα».

⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓⇓