Διάκριση με την πρώτη επιφύλαξε στους νέους τού Β1 τμήματος του Γενικού Λυκείου Τήνου (ΓΕ.Λ) η συμμετοχή τους στο Φεστιβάλ Μαθητικών Ταινιών βορείου και νοτίου Αιγαίου «CINEμάθεια 2017», με διοργανωτή τον Τομέα Σχολικών Δραστηριοτήτων τής διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Χίου.

Η ταινία «Ο κύκλος τής ζωής» διαγωνίσθηκε απέναντι σε ανάλογες σαράντα σχολείων, είχε θέμα (όπως όλες) «μια φωτογραφία αφηγείται» και βασίσθηκε στη συνδρομή ολόκληρου του τμήματος, με όλες και όλους να συνδράμουν κατά βούληση στην παραγωγή υπό την καθοδήγηση του καθηγητή Πανγιώτη Μπουζαλάκου.

Οι νεαροί και οι νεαρές από την Τήνο κέρδισαν Ειδική Μνεία για το σκηνοθετικό εύρημά τους – να κινηματογραφούν μια ιστορία στον παρόντα χρόνο και να την αφηγούνται μέχρι να αποκαλύψουν -στο τέλος τής ταινίας- ότι ο λόγος τους αναφερόταν σε μιαν ίδια ιστορία αλλά…εξήντα χρόνια πριν.

Η ειδική μνεία διαβιβάσθηκε με βραβείο το τελευταίο βιβλίο τού τούρκου μουσικοσυνθέτη και μεγάλου πρωταγωνιστή τής ελληνο-τουρκικής φιλίας εδώ και δεκαετίες, Ομάρ Ζουλφί Λιβανελλί (***) «Οτέλ Κονσταντίνιγιε» (Κονσταντίνιγιε έλεγαν την Κωνσταντινούπολη οι οθωμανοί και οι άραβες επί αιώνες).

Η συμμετοχή τού ΓΕ.Λ Τήνουστο φεστιβάλ προέκυψε όταν -στο πλαίσιο του μαθήματος Ερευνητική Εργασία- διοργανωτές κάλεσαν προ εξαμήνου το τηνιακό σχολείο να συμμετάσχει με ταινία που θα παρέδιδε μέχρι τον φετινό Απρίλιο. Όπως και έγινε.

Για την ταινία εργάσθηκαν η Μαριάνθη Αλβέρτη, η Μαριέττα Ανταλή, η Δανάη Βελλαλοπούλου, η Κατερίνα Βιδάλη, ο Βερνάρδος Βίλλας, ο Θανάσης Γιαβρεδέλης, ο Στέφανος Δελατόλλας, η Αναστασία Δεσύπρη, η Ζίνα Δεσύπρη, η Σταυρούλα Δημητροπούλου, η Κοσμία Καρδαμίτση, η Αλεξάνδρα Καστορίνη, η Γλυκερία Κίτα, η Αναστασία Κοντοφριού και η Ειρήνη Κροντηρά.

Στη συγγραφή τού σεναρίου συνέπραξαν οι Μαριάνθη Αλβέρτη, Βερνάρδος Βίλλας, Σταυρούλα Δημητροπούλου, Αλεξάνδρα Καστορίνη και Γλυκερία Κίτα, ενώ τη σκηνοθετική ευθύνη είχε ο κ.Μπουζαλάκος. Τον ρόλο της Νεφέλης κράτησε η Δανάη Βελαλοπούλου, του Άγγελου ο Βερνάρδος Βίλλας, της καθηγήτριας η Ζίνα Δεσύπρη, ενώ αφηγήτρια ήταν η Αλεξάνδρα Καστορίνη.

Facebook και…συστολή

Με αφορμή την προσπάθεια και τη διάκριση των νέων τής Τήνου, η vista επεδίωξε μια συζήτηση με όσο το δυνατόν περισσότερους/περισσότερες εξ αυτών και, βεβαίως, με τον καθηγητή τους.

Τελικά, η συζήτηση έγινε με τον εκπαιδευτικό (Π.Μπ) και με τον Βερνάρδο Βίλλα (Β.Β) από την πλευρά των παιδιών. Και άρχισε με μιαν έκπληξη: Οι περισσότεροι από τους συντελεστές και, μάλιστα, όσοι/ες έπαιξαν σ’ αυτή, δεν το έχουν εύκολο να προβάλλονται. Τους χαρακτηρίζει μια συστολή. Και μιλάμε για τη δεύτερη γενιά τού facebook, για την τρίτη γενιά που μεγάλωσε με «θρησκεία» την προβολή….

♠   Πώς επινοήσατε το βραβευμένο σκηνοθετικό εύρημα σας; Τι σας πήγε σ’ αυτό;

Β.Β:   Δεν θέλαμε να κάνουμε κλισέ αλλά κάτι πρωτότυπο.

Π.Μπ:   Γενικά, δεν είμαι «φίλος» τού εύκολου, του copy-paste. Θέλω τα παιδιά να ψάχνουν να βρουν κάτι δικό τους. Να ανοίγουν το μυαλό τους, να βάζουν τη φαντασία τους να δουλέψει, να κουρασθούν για κάτι που θ’ αξίζει τον κόπο.

♠  Πώς ανταποκρίθηκαν;

Β.Β:   Συζητούσαμε αν πρέπει να δώσουμε στον θεατή μια απλή εισαγωγή ή να την περιπλέξουμε και να προχωρήσουμε στην ανατροπή και στην αποκάλυψη στο τέλος. Όλα τα παιδιά συμφωνήσαμε στο περίπλοκο.

♠   Αυτό δυσκόλεψε τα πράγματα για σας;

Β.Β:  Ναι…Για παράδειγμα, έπρεπε να τρέχουμε επί πολύ για να μάθουμε πώς ήταν πριν από μισό αιώνα το ξύπνημα των παιδιών σαν και μας, το πρωϊνό τους, το πώς πήγαιναν σχολείο….Θέλαμε να ξέρουμε επακριβώς τα δεδομένα για να τα προσαρμόσουμε στις ανάγκες τού σεναρίου.

Π.Μπ:   Η επιλογή τού δύσκολου κούρασε τα παιδιά αλλά μπόρεσαν να στήσουν πάνω στα στοιχεία που συνέλεξαν μια ρεαλιστική αφήγηση και μια ρεαλιστική βιντεοσκόπηση, παρά την απειρία τους και παρά τη σκηνοθετική δυσκολία.

Διοργανωτές: Απ’ τις πιο καλές ταινίες

♠   Πιστεύατε ότι θα κερδίζατε διάκριση;

Β.Β:   Δεν το πιστεύαμε. Μας άρεσε αυτό που κάναμε αλλά δεν μπορούσα να αποκλείσω το να υπήρχαν καλύτερα ή το να έχουν δουλέψει κάποιοι άλλοι λίγο παραπάνω…

Π.Μπ:   Εγώ ήξερα ότι κάτι θα παίρναμε…Είχα δει βίντεο άλλων σχολείων. Η υπεύθυνη της διοργάνωσης μας είπε ότι η ταινία μας ήταν από τις καλύτερες. Ότι χειροκροτήθηκε θερμά και πως η κριτική επιτροπή το έλαβε υπ’ όψη.

♠   Άρα, ήταν «μια εύκολη νίκη»;

Π.Μπ:   Δεν ήταν. Τα παιδιά ήλθαν για πρώτη φορά σε επαφή με υποθέσεις και τεχνικά στοιχεία απαραίτητα για την ολοκλήρωση της παραγωγής.

Β.Β:   Για παράδειγμα, έπρεπε να αντιμετωπίσουμε τη συγγραφή τού σεναρίου. Δεν είχαμε εμπειρία. Ήρθαμε σε επαφή με την τεχνική να απομονώνεται ο ήχος τού περιβάλλοντος για να είναι καθαρός ο ήχος τής ταινίας. Μάθαμε να καδράρουμε στις λήψεις, να διαχειριζόμαστε τον φυσικό και τον τεχνητό φωτισμό.Ή έπρεπε να θυμόμαστε να φοράμε τα ίδια ρούχα για την ίδια σκηνή σε διαφορετικές λήψεις. 

Π.Μπ:   Τα παιδιά ανταποκρίθηκαν, έδειξαν ευρεία αντίληψη, διαχειρίσθηκαν αποτελεσματικά κάθε τι που έπρεπε κάνουν και κέρδισαν γνώση και εμπειρία…

Κριτικές Επιτροπές τής Cineμάθειας

Χρειάζονται επιλογές και ευκαιρίες

♠   Τελικά, πόσο χρόνο δουλέψατε;

Β.Β:   Χρειασθήκαμε σχεδόν δέκα μέρες για τη βιντεοσκόπηση. Νομίζω ότι δεν είναι πολύς καιρός για αρχάριους.

Π.Μπ:  Πριν αρχίσουμε να δουλεύουμε, για περίπου ένα μήνα, άφησα τα παιδιά να προετοιμασθούν: Να φτιάξουν την ιστορία τους, να οργανώσουν την κινηματογράφηση. Και πρέπει να το πω: Τα παιδιά αποφάσισαν να μη στηρίξει τη δουλειά τους ούτε εικονολήπτης ούτε ηχολήπτης ούτε ηλεκτρολόγος.

♠   Αυτή η αυτοτέλεια μείωσε τις δυσκολίες τού εγχειρήματος;

Π.Μπ:   Οι δυσκολίες ήταν μεγάλες επειδή το μάθημα της Ερευνητικής Εργασίας είναι μόνο μία διδακτική ώρα – μία φορά τη βδομάδα. Σ’ αυτό τον χρόνο έπρεπε να τελειώσουμε τα γυρίσματα μέσα στο σχολείο και έξω. Και το σχολείο όμως και συνάδελφοι βοήθησαν πάρα πολύ σ’ αυτό το θέμα.

♠   Άρα, το σύστημα μπορεί να βοηθά…

Π.Μπ:   Μακάρι το σύστημα να δίνει πολλές ευκαιρίες και επιλογές για μια δημιουργική μεταφορά τής γνώσης, με όλο και πιο μεγάλη συμμετοχή των παιδιών και με πρωτοβουλίες τους.

***      O Λιβανελλί γεννήθηκε το 1946. Είναι ο πιο γνωστός και δημοφιλής τούρκος μουσικοσυνθέτης στη χώρα του και σε ολόκληρο τον κόσμο. Τραγούδια του έχουν ερμηνεύσει η Τζόαν Μπαέζ, η Μαρία ντελ Μαρ Μπονέτ, ο Ούντο Λίντερμπεργκ και η Μαρία Φαραντούρη. Παράλληλα, υπήρξε δημοσιογράφος στις εφημερίδες Σαμπάχ και Μιλγιέτ, συγγραφέας, σκηνοθέτης και πρεσβευτής καλής θέλησης της UNESCO. Το πρώτο μυθιστόρημά του «Ο μεγάλος ευνούχος της Κωνσταντινούπολης» (1997) που τιμήθηκε βαλκανικό Λογοτεχνικό Βραβείο. Ακολούθησαν το «Ένας άνθρωπος, μια γάτα, ένας θάνατος» (2001), ενώ επιτυχής ήταν η πορεία και του μυθιστορήματος «Το σπίτι στο Βόσπορο» (2006).